Allattoq: Mimi Karlsen, Nunanut Allanut Sillimaniarnermullu Inatsisartut Ataatsimiititaliaanni siulittaasup tullia

Kulturimut, Ilinniartitaanermut Ilageeqarnermullu pimoorussisumik naalakkersuisoqartariaqarpugut

Inatsisartuni sulinitsinni suliat pingaarutillit kulturimut, ilinniartitaanermut ilageeqarnermullu tunngasut pingaartillugit Inuit Ataqatigiinniit suliarisarpagut. Ajoraluartumilli malugisarparput Naalakkersuisunit taakku pingaartinneqannginneri.

Pingaartinneqannginneranut tunngaviutipparput Kultureqarnermut, Ilinniartitaanermut Ilageeqarnermullu Naalakkersuisoq aamma Nunanut Allanut Sillimaniarnermullu Naalakkersuisuummat. Nunanut allanut sillimaniarnermullu suliaqarneq pingaaruteqaqaaq, pingaaruteqarneruleriartuinnssallunilu.

Nunatta illersornissamut sillimaniarnermullu oqartussaaqataarusunnera danskit naalakkersuisui peqatigilluinnarlugit suliarisariaqarpoq. Issittumut periusissiap nutarternerani qulakkeerneqartariaqarpoq nunatta suliamut sunniuteqartumik peqataatinneqarnissaa. Ila nunanut allanut illersornissamullu naalakkersuisoq suliassaqaqaaq.

Naalakkersuisut siulittaasuat allatut iliortariaqapoq

Taammaammat Naalakkersuisut siulittaasuat allatut iliortariaqalerpoq. Nunanut allanut sillimaniarnermut naalakkersuisoq immikkut naalakkersuisulertariaqarpaa, taamaalillini kultureqarnermut, ilinniartitaanermut ilageeqarnermullu naalakkersuisumik ivertitsisisariaqassalluni. Taamatut iliornermi kultureqarnermut, ilinniartitaanermut ilagiinnullu suliaqarneq aamma Naalakkersuinikkut pimoorullugit soqutigalugillu suliarineqartalissagaluarput.

Ilinniartitaanerupu qaffassartuarnissaa tamatta anguniagaraarput. Meeqqat atuarfiini angusat pitsanngorsarnissaat anguniartuagassaavoq. Kulturikkut ilageeqarnikkuttaaq suliassat pingaaruteqaqaat, taakkumi anersaakkuttaaq ineriartortitsisuummata.

Ilinniartitaaneq siunissamut isumalluarnissamut aaliangiisuuvoq

Suliat pingaartut pimoorussamik suliarineqartariaqarput. Naalakkersuinikkut anguniagaavoq innuttaasut 70 %-ii 35–nik ukioqalinnginnerminni ilinngiaqarnissaat 2040-mi anguneqassasoq. Aningaasaqarnermut Siunnersuisoqatigiillu nalunaarutaanni nunatsinni inuit 44%-ii meeqqat atuarfiat taamallaat naammassisimavaat, 2040-millu pissutsit annertuumik iliuuseqarfigineqaratik taamaaginnassappata  anguniagaq angujuminaassasoq nalunaarutigaat. Allaqqutssinnaanngilarput ilinniartitaaneq annertunerujussuarmik ataqatigiissaagaasumik aaqqissuussineq. Suliassarlu pitsaanepaaamik  suliarisariaqarparput. Ilinniartitaanikkullu pingaartitsilluni sulineq siunissami isumnalluarnissamut aaliangiisuusoq Inuit Ataqatigiit isumaqarput.

Taamaammat Naalakkersuisut siulittaasuata naalakkersuisunik inuttalersuinini eqqarsaatigilluakkamik, sulianillu pitsaasumik naammassinniissaanissaq anguniarlugu iliuuseqartariaqarpoq.