Aalisarneq pillugu Inatsisartut inatsisissaat pillugu Inuit Ataqatigiit Inatsisartuni oqaaseqaataat tamakkiisoq

Nuna tamakkerlugu aalisarneq pillugu siammasissumik isumaqigiissuteqarnissaq pisariaqarpoq

Inuit Ataqatigiit pingaartipparput aalisarnermut inatsit tunngavigalugu aaqqissuusseqqittoqassappat avaqqukkuminaatsuusoq aaqqissuusseqqinnerup kingorna aningaasaqarnikkut qanoq kinguneqarnissaanik qulaajaasoqartariaqarpoq.

Aalisarneq inuiaqatigiinni aningaasarsiorfitta pingaarnersaraat. Inuiaqatigiinni atugarissaarneq, suliffeqarneq, avammut niuerneq tamarmik aalisarnermut attuumassuteqarput, taamaammat Inuit Ataqatigiinni naqissusissavarput piumasarigatsigu inuiaqatigiit aningaasaqarnerata, suliffissaqartitsinerup, niuernerup, inuillu atugaasa innarlerneqannginnissaat aalajangiusimaneqassasoq. Taamaaliussagutta inuiaqatigiit tamatta, aalisartuugutta, sulisartuugutta, suliffissuaateqarutta, qinigaagutta paaseqatigiilluta isummavullu naapeqatigiisinniarlugit suliaq ingerlattariaqarparput.

Inuit Ataqatigiit aamma piumasaraarput naalakkersuinikkut ataqatigiissakkamik, ilinniartitaanikkut ilisimasatigut qaffassaaneq inuussutissarsiornikkullu sulissaqarnikkut nunamilu suliffissanik piareersaanikkut, suliaqartoqassasoq. Suliassaq annertuvoq inuiaqatigiittullu aalisarnermi annertuumik aaqqissuusseqqissagutta ilisimasatigut sulisinnaassuseqarnikkullu siuttunngortariaqarpugut.

Nunarsuarmioqatitsinniik Kalaallit Nunarput ilisimaneqarpoq nunarsuarmi qeqertat annersaringaat sermimik qallersimasoq, issittorsuarmiikkattalu ukiumut piffissap annersaa sinerissami nunatat annertoorsuunngitsut apummik qallersimasartumiittut.

Aamma ilisimaneqarpugut inuiaat imaatigut inuussutissarsiornermik annertuumik naleqartitsilluinnartuusu sugut.

Ullumikkullu imaatigut inuussutissarsiutigut ineriartorluarsimasut siammasissumillu aalisarnikkut atorluaasoqartillugu tamani pissarsiaqaataalluartumik ineriartorfiusarluni. Tamannalu piviusumiitinneqartariaqarpoq, aamma suliaq ataatsimoorunneqaruni aarlerinartuniit tamanit ingalassimaneqartissinnaalluni. Piujuaannartitsinermullu apeqqut aamma taama pingaartigaaq, kinguaattami nunana manna atugassatut kingornutassaraat. Taamaattumik oqaaseq piujuaannartitsineq inatsip aallaqqaataani ersarissuliorfigineqarluni ilaatinneqartariaqartoq Inuit Ataqatigiinniik isumaqarpugut.

Inuiaqatigiit pigisai:

Pissuusutit uumassusillit inuiaqatigiit ataatsimoorullugit pigisaraat. Qulakkeertariaqarporlu ataatsimoorussamik iluaqutaassasut.

Siunertaq:

Ullumikkullu novemberip 16-ni ukioq 2017 Inatsisissatut siunnersuut manna nerrivimmut qaqillugu suliassarilerparput. Inatsisartut, naalakkersuisut inuussutissarsiortullu qutsavigerusuppagut suliassap matuma ikkarnartuinik qulaajaalluta qaqitseqatigiinnitsinnut.

Kalaallit Nunaanni inuiaqatigiillu akornanni aalisarnerup iluani naligiinnginnerup annertusiartortup akiornissaa siunertaralugu suliaq sammiveqartinniagarput Inuit Ataqatigiinniik kajungeralugu apeqqutinut qulaajaanissaq peqqissaartumik suleqataaffigissagatsigu matumani oqaatigissavarput.

Kommuninut sunniutissai takorlooruminartupilussuupput.

Kommunini innuttaasunut qanittumik suliaqartuusuni, aalisarnerup iluanaarutaalluartup siammassinnerusumik atuutileqqinneratigut makku sunniutigissaartumik ineriartuutaalersussatut naatsorsuutigineqarsinnaapput.

Angallatillu amerlasoorsuunngikkaluartut sinerissamut aalisarnikkut siammaanneqarnerini innuussutissarsiuteqarnikkut suliffissatigullu ineriartuutaasariaqarpoq. Tamannali iluatsissappat Naalakkersuinikkut ataqatigiissakkamik sulinissaq pisariaqarpoq.

Sumiiffigisani assigiinngitsuni raajarniarnikkut aalisakkanillu allanik aalisartitsilernikkut akileraarutitigut pissarsiarisartagassat inuiaqatigiinnut atugarissaarnerulernissamut sunniuteqarluassasuttaaq naatsorsuutigisariaqarpoq.

Suliffiit:

Maani najugaqartuni nuannarineqarluartut tassaapput imaani inuussutissarsiutit, taamaattumik ilisarnaatigaarput inuiaat ullumikkut nunatsinni najugaqartut tamaannarmik tassaasut imaatigut inuussutissaqarnermik annertusiartortumik tunngaveqartut naalakkersuinikkullu silatuumik suleriuseqarluni tunngavilerneqartariaqarluni.

Aalisarnermut inatsisiliassaq:

Aalisarnermut inatsisissaq manna tassaannaanngilaq siornatigut suliaasunut sanillersuunneqarsinaasoq, allannguinernimmi annertuunik piareersarluangasunillu malitseqartinneqassappat apeqqutinik ilaatigut imaannaanngissinnaasunik akisassartalinnik imaqartussaaavoq.

Inuit Ataqatigiinniillumi isumaqarpugut Aalisarneq pillugu Inatsisartut inatsisaata allannguutissaasa pitsaaqutaanik pitsaanngequtaasunillu peqqissaartumik qulaajaasoqartariaqarpoq.

Ukiut arlallit naalakkersuinikkut oqallisigiuarparput nunatsinni inuiaqatigiit pisuussutaasa uumassusillit qanoq ililluni naapertuunnerpaamik aaqqissuussivigineqarsinnaanersut. Inuiaqatigiit pisuussutaat inuiaqatigiinnut tamatsinnut pitsaanerpaamik iluaqutaanissaat anguneqassappat pingaarutilinnik akuerisassaqarpugut.

Pisuussutinik uumassusilinnik atuinermi aningaasarsiornikkut patajaassuseqarnissaq, suliffissaqartitsinikkut periarfissiinerunissaq, tunitsiveqarnikkut tunisassiorfeqarnikkullu annertusaanissaq tunisassianillu naleqarnerulersitsinissaq, aalisartoqassutsikkut aamma aqumiunik nunaqavissunik aallaaveqarnerunikkut sulisartoqarnikkut annertusaanissaq, minnerunngitsumik ingerlatseqatigiiffiit aalisartullu siammasinnerusut ingerlalluarsinnaassuseqarnerisigut nunatta inuisalu aningaasaqarniarnikkut siuarsarneqarnissaasa aamma qulakkeerneqarnissaa.
Nutarterinermilu qulakkiigassatut pingaartilluinnangaraarput, siunissami inuiaqatigiit aalisarnermik tunngaveqartut aammalu kinguaariit nikittarneranni inuiaqatigiinni ilisimasanik avitseqatigiinnikkut pigisaqartuarnissarput. Taamatullu aalisarneq aqqutigalugu suliffissaqartitsiniarnikkut inuit sulisartut sapinngisamik amerlasuut piumassuseqarluartullu suliffissaqartuarsinnaanerat aqqutissiuunneqartariaqartoq. Inuit Ataqatigiit isumaqarput aalisarneq inuiaqatigiinnut aningaasarsiornikkut iluaqutaasumik aaqqissuuteqqinneqassasoq/inatsit naammassineqassasoq.

Taamaammat una uteqqillara; Inatsit atuutilertussaq tunngavigalugu aaqqissusseqqittoqassappat taava aningaasaqarnikkut kingunerisassai aamma paaseqaaassallugit qulakkeeqqaarsimasariaqartoq isumaqarpugut. Tamannalu Inatsisartut ataatsimiititaliaanni pingaaruteqartutut isigalugu peqqissaartumik suliarineqarnissaa avaqquneqarsinnaanngilaq.

Suliaq aallartippoq misissugassat qulaajarumasallu tamaasa misissorsimatinnagit misissorneqartariaqarput. Kissaatingaarput aalisarnermik inuussutissarsiut nunatta aningaasaqarneranut taamak pingaaruteqartigisoq peqqissaartumik aalajangernissamut tunngavissanik misissuilluarsimanikkut qulaajaavigineqaqqaassasoq. Taamatullu sulisoqassappat Inatsisartut ataatsimiititaliaasa piffissaqarlutik aamma peqqissaartumik sulisinnaanissaat qulakkeerumallugit tuaviuussaanngitsumik sulinissaannut periarfissalerneqartariaqarput.

Matumanissaaq pingaartilluinnarparput Inatsisartuni sulinissatsinni aalisarnermik inuussutissarsiuteqartut, aamma tunitsivinnik tunisassiorfinnillu ingerlataqartut, minnerunngitsumillu kattuffiit, suliniaqatigiiffiit, aalisarnikkullu susassaqartut tamaasa akuutillugit inuiaqatigiinni aalisarnermik inuussutissarsiuteqarnerup pitsaanerpaamik ataatsimoorfiusumillu angusaqarfiunissaa siunertaralugu suleqatigiittoqarnissaa.

Nuna tamakkerlugu siammasissumik naaperiuteqarfiusumik suliaq naammassisariaqarpoq.

Qulaanilu apeqqutinut tapiliullugu makku akineqartariaqartutut isingaavut.

Avataasiorneq sineriassornerlu:

Avataasiorluni sinerissallu qanittuani aalisarnikkut pisassat agguangaanerisa 50/50-mut agguarneqartarnissaasa siunissami naalakkersuisut akisussaaffimmik tigusinerat innarlissavaa? Siunertaasorlu inuussutissarsiutit inuiaqatigiit ataatsimoorullugit pigisaasa naalakkersuinikkut aqunneqalernissaannut sunniutissai suuppat?

Ukiut amerlassusaat pillugu isumaqatigiilerneq

pisassiissutinik tiguneqartussanik uterartitsinermi suliaqarnermi susassaqartut peqatigalugit ukiut amerlassusaat naleqqunnerpaat nassaarineqartariaqarput

Inatsimmi ippinnartut:

§ 3-mi oqaasertani oqaatsit atorneqartut ilaat apeqqusersornarput, ilaatigut oqaatsinik atuinitsinni isumalersuinikkut paattuungassutaasinnaasutut isigalugit. .

Misileraalluni aalisarnermut kisermaassisinnaanermut periuseq atuutilersinneqassasoq naalakkersuisut oqarput, tassani misileraalluni aalisarnissamut taamaalillunilu aalisakkanik sumiiffinnillu nutaanik misissuinissamut aalisartut aningaasaqarnikkut kajumissuseqartinneqarnissaat anguniarlugu.

Misileraanerup pilerinarpallaartannginnerangaasarnera aalisagartassat raajartassalluunnit ilaannik Nunatta Pisassiissutinik Peqqumaateqarfiliornikkut (kvotebank) aningorneqarsinnaasoq Inuit Ataqatigiit soqutiginarluinnartutut isingaarput. Taamaalilluni NPP-nik (kvotenik) annertussusilikkanik attartorluni misileraanermik ingerlatisoqarsinnaaneranik isumaqartillugu.

Aningaasaliisartut:

Ullumikkut allanngortiterinerup aallarnisarnissaanut sinaakkutissanik misissuititsilernissami, aningaasatigut kingunissaasut aarlerisaarisaarutigineqartut arlaqarput annertullutillu. Tamakkununnga ilaavoq aningaasalisartut nunatsinneersut tunuarsimaarnerulernissaat.
Ilisimaarilluarparput aalisartitserusullutik nunatsinnut iserusuttut amerlaasuujummata, allaat aalisarnikkut kinguaariit nikinnissaannut piserusuttut nunatta avataaneersut ullumikkut aalisartiteqatigiiffissuarniik pilerigineqarluinnartut. Aamma ilisimavarput aalisarnermut tunngasuni aningaasaliisartut tassaasut nunatsinni aningaaserivik aalisartitseqatigiiffissuillu. Taamaattumik naalakkersuisut apererusunnarput aningaasaliisartut kikkuuppat aamma suleqarfinni aningaasaliisartuni qanoq imminnut attuumassuteqartigaat.

Aalisarnermut inatsimmi apeqqusikkat:

Aalisarnermut inatsit eqqartortillugu kikkut aalisarsinnaatitaassanersut sukumiisumik iserfiginngitsoorsinnaanngilarput. Massakkut atuuttut malillugit inuiaqatigiinnut aalajangersimasumik attuumassuteqarneq ukiullu kingulliit marluk nunatsinni najugaqarsimanissaq piumasaqaatini pingaarnerpaajusut nalimmassaqqittariaqarsoraagut.

Kikkut aalisarsinnaatitaanerannut tunngasut sukumiinerusumik ataatsimiititaliamiit oqaluuserineqarnissaat kissaatigissavarput.
Ilaatigut eqqartortikkusussinnaavarput nunatsinni pisuussutinik uumasunik uumaatsunillu atuisinnaatitaanerit nalimmassaqatigiisinneqarnissaat.

Aalisariutinik piginnittuussuseq eqqarsaatigalugu § 7, imm. 3, nr. 2-imi aalajangersagaq taamaallaat angallatip nalingata 2/3-ianut tunngasuuvoq. Taava tassunga tunngatillugu paaserusupparput aningaasaliissutissat sinneri avataaneersunit aningaasaliiffigineqarsinnaassanersut, taamalu avataanersut toqqaannanngitsumik piginneqataanermut ammaanneqassanersut.

Takornariartitsineq inuussutissarsiutissatsitut pingaarnerit ilaattut ineriartortikkusoqaarput. Tamatumalu malitsigisaanik inuussutissarsiutiginagu aalisartitsineq annertooq ingerlanneqalersinnaasoq naatsorsuutigisariaqarparput. Eqalunniartitsinerit, saarullinniartitsinerit, qanoq annertutigisumik ingerlanneqarsinnaassappat, qanorlu amerlatigisunik pisaqartoqarsinnaassava? Apeqqutit taama ittut ataatsimiititaliamit isumaliutigilluarneqassasut neriuutigaarput.

Aalisarsinnaanermut akuersissutit avataasiornermut tunngasut annerpaamik 33,3%-mut inissinneqarsimapput, kisiannili naalakkersuisut periarfissinneqarput taanna avaqqunneqarsinnaanngorlugu immikkut aalajangersaasinnaanngortillugit. Aalajangiisoqassagaluarpat pisassiissutinik piginnittuussutsip annerpaaffissaata 33,3%-mut killeqarnera ilumut sanioqqunneqarsinnaassasoq taava immikkut akuersinikkut aalajangersakkap atuutsinngikkallarneqarnera piffissami aalajangersimasumi taamaallaat atuutissasoq inatsimmi erseqqissumik aalajangersarneqassasoq kissaatigissavarput.

Pisassiissutit tamarmiusut amerlassusii ukiuni makkunani ukiumiit ukiumut aalajangersarneqartarput. Tamatuma malitsigisaanik ungasinnerusumut pilersaarusiorneq aningaasaliisussarsiornerlu ajornakusoortarpoq. Pilersaarusiorneq aningaasaliisussarsiornerlu oqilisarniarlugit Inuit Ataqatigiinniit siunnersuutigerusupparput pisassiissutit tamarmiusut amerlassusii suliassanut sunniuteqarnerusunngorlugit aaqqissuunneqaqqittariaqartoq. Soorunami piffissami pisassiiviusumi piujuaannartitsineq navianartorsiortinneqalissanngilaq.

Aalisarnermik killilersuineq eqqarsaatigalugu aamma imartat uumasoqassusermut pingaaruteqarlulinnartut, soorlu suffisarfiit ingerlaarfiillu immikkut illersugaanissaat ilanngullugu aalisarnermut inatsisiliornermi aalajangersaavigineqarnissaa pitsaasutut isigaarput.

Silap kissakkiartornera ilutigalugu aalisakkat allaasut takkuttalerput, aammalu ukiup ilaannaa ilaatigut takkusimaartarlutik. Assersuutigalugu avaleraasartut ukiup ilaannaani Tunup imartaanut takkuttarput. Ukioq naallugu piniagassaanngitsut piniarumallugit umiarsuarmik attartorluni piniarneqarnissaannut periarfissat eqaannerunissaat isiginiarneqartariaqarpoq. Aamma siunertanut aalajangersimasunut sammisumik atugassanik pisassiissuteqartoqarsinnaanngussappat umiarsuarmik attartorluni aalisarneq periarfissatsialaasinnaavoq.

Aalisartut ilisimasaat inatsimmi sumiginnarneqannginnissaat Inuit Ataqatigiinniit pingaarteqaarput. Aalisarnermut siunnersuisoqatigiit uumasorsiuumik inuttaqarnissaat oqaatigineqarmat tupinnanngilaq tulluarlunilu. Aalisartut ilisimasaannik aalajangersimasumik katersisoqarnerisigut taakkulu siunnersuinermi atorneqartarnerisigut qularnanngilarput aalisartut akisussaaqataanerat annertusaaqataassasoq.

Aalisarnermik siunnersuisooqatigiit tusarniarneqartarnissaa inatsisitigut naqissuserneqarnissaa Inuit Ataqatigiinniit piumasaraarput.

Aalisakkat ilaat ukiup ilaannaani takkusimaartartillugit, soorlu saarulliit piffiit ilaanni taamaattartut, qularnanngilarlu sila allanngoriartortillugu aalisakkanik allanissaaq ukiup ilaannaa takkuttoqartarumaartoq, taava ataavartumik tunitsiviliornissaq ilaanni akilersinnaassanngilaq. Kisianni iluaqutigisinnaasariaqarpavut soorlu puttasunik tunitsiveqarnikkut. Taamaammat tunitsiviit puttasut qaqugukkut atorneqarsinnaanerat pillugu eqaannerusunik aalajangersagaliortoqarnissaa periarfissaatikkusupparput.

§ 14-imi angallatillit kisimik aalisarsinnaatitaanerat pisassallu tassungaannarmut atortussaanerat erseqqissarluarneqassasoq kissaatigaarput tassami toqqaannanngitsumik pisassiissutinik piginnittoqalersinnaasarmat. Assersuutigalugu piniutinik akisuunik peqarluni, aalisarsinnaanermulli akuersissummik peqarani, taava angallataatilimmut isumaqatigiissuteqaraanni angallattaa attartortarniarlugu taava assersuutigalugu aalajangersimasumik nunatsinnut aalajangersimasumik attuumassuteqarnissaq avaqqutaarneqarsinnaanngussaaq.

Pinngortitaq allanngorartuartuuvoq, taamaammallu aamma pisassiissutit tamarmiusut allanngorarsinnaapput. Pisassiissutit ikileriarujussuassagaluarpata taamalu aalisariutit ikilisinneqassagaluarpata ikilisaanerup qanoq pinissaa najoqqutassiorneqareersimassasoq kissaatigaarput. Aalisariutikkillisaariataarsinnaanermut aningaasaateqarfimmik sillimmateqassanerpugut? Taamaalisusagaluarutta taanna kikkunnit aningaasalersorneqassava?

Aalisarneq inuussutissarsiutitut pigiinnarumagutsigu imartat paarilluartariaqarpavut. Mingutsinneqarnerat killilersimaneqartariaqarpoq aamma piniutaarsiutit eqqarsaatigalugit. Taamaammat piniutaarsiutit kikkunnit akisussaaffigineqarnerat erseqqissumik inatsisiliorneqarsimassasoq inassutigissavarput. Nunat aalisartoqarfiit allat periaasii ilinniarfigissagutsigit piniutit eqqunneqarnerini akitsuusiisoqartarsinnaavoq piniutit annaaneqassagaluarpata saliinermut atorneqartussanik.

Nunatta aalisarnikkut oqartussaaffiata avataani aalisarneq eqqarsaatigalugu pisassiissutinik nammineerluta pisarisinnaanngikkallakkatsinnik niueruteqarluni nunani allani aalisarnissamut periarfissaqartuarnissarput aamma ammaffigaarput, kisiannili pisassiisarnermi nunaqavissut salliutinneqartuarnissaat piumasarissavarput.

Suliassaq manna inuiaqatigiinnut tamanut aningaasaqarnikkut eqquinerlunngitsumik suliarineqarnissaa Inuit Ataqatiigiinniit pingaaruteqarluinnartilluinnarparput. Apeqqutinik sunilluunniit nalilersuilluarnikkut suleqatigiissutigineqarluni ingerlanneqarnissaa aammalu attuumassuteqartunit tamanit peqataaffigineqarnissaata eqqummaariffiujuassasut sakkortuumik kaammattuutigaavut.

Kukkunerimmi takussutissartai siulliujunnanngillat, sukumiisumillu qulaajanikkut apequtinullu tamanut sapiissuseqarluni ineriartornermut iluaqutaasut innarlernaveersaarnissaat ilungersuunneqarsimatillugit ajornartorsiutaalerumaartussat siornigersimaneqarsinnaasut Inuit Ataqatigiinniik innersuusutingaavut.

Ataqatigiinnerummi ikioqatigiinnerullu silatussusermik pitsaassusermillu qularnaarinnitsissavaatigut.

Nuna nukittunerusoq, pissaqarnerusoq nammineernerusorlu kinguaassanullu kingornutassiarinissaa Inuit Ataqatigiit anguniangaraat.

Inuit Ataqatigiinniik taamatut oqaaseqarluta suliamut aallarniutaasumik Aalisarnermut piniarnermut nunalerinermullu ataatsimiititaliami ilaasortaasunut tamanut peqqissaartumik suliaqarnissaamik kissaalluta ingerlateqqipparput.

Inuit Ataqatigiit Kattuffiat

Attavigitigut/kontakt os

Imaneq 2
Telfon: (+299) 329888
Fax: (+299) 323232
Aningaaq: http://ia.gl
Email: ia@ia.gl